ŚWIĘTY IWAN OD TRAMPÓW

Nie myślcie, Szanowni Czytelnicy, że rozstajemy się z czeskimi Pipidówkami. Przecież duża część moich opowieści była i jest właśnie o takich miejscach. Dzisiejszą podróż zaczniemy jednak od Pragi i to od jednego z najbardziej ruchliwych punktów w tym mieście.

Znalezione obrazy dla zapytania pomnik sv vaclava praha

Chyba każdy, kto był w czeskiej stolicy, zna pomnik św. Wacława, stojący na Václavském náměstí. Tym razem nie chodzi o patrona Czech, lecz o cztery postacie otaczające jego cokół. To, oczywiście, także wizerunki czeskich świętych: Ludmiły, Agnieszki, Wojciecha     i Prokopa.

Wyczytałem że, w pierwotnym projekcie zamiast Agnieszki (córki króla Przemysła Otokara I, zakonnicy – sprowadziła do Czech franciszkanów i klaryski) miał stać św. Iwan, ale się nie załapał. Ciekawe, dlaczego?

Tu od razu powiedzmy, że ów pobożny mąż nie miał nic wspólnego z Iwanami,                  jak pogardliwie zaczęto nazywać Rosjan (wcześniej Czesi wyrażali się o nich z szacunkiem) podczas sierpniowej inwazji na Czechosłowację w 1968 roku. Na ulicach pojawiły się wówczas takie oto napisy:

Znalezione obrazy dla zapytania ivani kupte si rifle

Młodszym Czytelnikom wyjaśniam: dżinsy marki Rifle były wtedy obiektem powszechnego pożądania w krajach komunistycznych, importowano je do demoludów, lecz nie do ZSRR. A więc w przekładzie napis brzmi: „Iwani, kupcie sobie [w Czechosłowacji] Rifle i prędko uciekajcie.”

Jak głosi legenda, św. Iwan żył w IX wieku i był synem Gostomysła, władcy połabskiego plemienia Obodrytów. W 844 r. ponieśli oni klęskę z ręki Ludwika II Niemca, króla frankijskiego. Gostomysł zginął, zaś Iwana jako jeńca osadzono w klasztorze benedyktynów w Corvey, w Saksonii.

Znalezione obrazy dla zapytania svatý Jan Český

Po pewnym czasie osiedlił się samotnie pośród lasów i skał  Czeskiego Krasu, na południe od rodzącej się właśnie Pragi. Od rozterek i pokuszeń typowych dla pustelnika uwolniło go objawienie się św. Jana Chrzciciela. Otoczony czcią ludzi, w tym także księcia Bořivoja I, który bywał na zamku w pobliskim Tetínie, zmarł w swojej jaskini i tam został pochowany.

Znalezione obrazy dla zapytania svatý Jan Český jeskyne

To odludne i malownicze miejsce zwane Svatým Janem pod Skalou stało się obiektem kultu. Wkrótce powstała tam kaplica, a w XVI wieku – opactwo benedyktyńskie.             Jego zabudowania (w późniejszym, barokowym kształcie) z pięknym kościołem Św. Jana Chrzciciela, istnieją po dziś dzień, choć wykorzystuje się je (poza świątynią) do celów świeckich.

Znalezione obrazy dla zapytania svatý jan pod skalou kostel

Do Svatego Jana, choć położony jest zaledwie 8 km od rojącego się od turystów Karlsztejnu, niełatwo dotrzeć. Najlepiej jest chyba dojechać pociągiem z Pragi do stacji Srbsko i stamtąd przejść 5,5 km pieszo do klasztoru i jaskini.

DSC_5934

W XVIII wieku zaczęto na nowo propagować kult św. Iwana; podjęto nawet starania o jego kanonizację. Niestety, nie udało się bezspornie dowieść jego istnienia; większość świadectw miała spłonąć podczas pożaru klasztoru jeszcze w XVI wieku. Przypuszczalnie właśnie dlatego na praskim pomniku zastąpiła Iwana Agnieszka.

W czeskiej Wikipedii można znaleźć link do artykułu na stronie Tygodnika Katolickiego, noszącego ciekawy tytuł: Svatý Ivan – první český zálesák? (Zálesák to traper). Jak na razie, Święty nie awansował jeszcze na patrona trampów; ich ruch nie miał nigdy nic wspólnego z religią. W pobliżu istnieje jednak kilka trampskich osad (m. in. Fort Adamson) czyli coś jest na rzeczy…

 

Informacje o Szymon Karolewski

Szymon Karolewski, filolog, od wielu lat zajmuje się czeską historią i kulturą, uczy języka czeskiego. Związany z Gdańskiem i Wrocławiem. Mieszka w Gdańsku Oliwie.
Ten wpis został opublikowany w kategorii atrakcje turystyczne w Czechach, Czechy i oznaczony tagami , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

5 odpowiedzi na „ŚWIĘTY IWAN OD TRAMPÓW

  1. ~Monika pisze:

    W Svatym Janie jest cudownie! :) Co prawda w weekendy bywa tłumnie, ale i tak warto :) Dodam tylko, że ze Pragi-Zlicina co mniej więcej 3 h (w weekendy) jeżdżą autobusy więc spokojnie sobie można podjechać :)

  2. ~Monika pisze:

    A i latem można sobie zrobić całkiem przyjemny choć długi spacer z Karlstejna przez Lomy Amerika do Svateho Jana :)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>